Winogrono jest bardzo powszechną rośliną, uprawianą niemal na całym świecie i uwielbianą przez niemal wszystkich za swój smak - spożywaną na surowo lub w postaci wina.
Poza swoim pysznym smakiem jest ono również bardzo zdrowe, ponieważ zawiera bardzo silny przeciwutleniacz z grupy polifenoli zwany resweratrolem, aktywny składnik występujący w najwyższym stężeniu w pestkach winogron.
Zatem głównym składnikiem aktywnym ekstraktu z pestek winogron (i czerwonego wina) jest resweratrol. Resweratrol występuje w 70 innych gatunkach roślin. Jest wytwarzany przez roślinę, aby chronić ją przed różnymi wirusami, bakteriami i mikroorganizmami - efekt ten nazywany jest efektem fitoaleksynowym. Fitoaleksyny chronią roślinę przed infekcjami (patogenami), przebijając dziurę w ścianie komórkowej patogenów, hamując ich podział, a nawet zakłócając ich metabolizm komórkowy. Efekt ten zaobserwowano również u ludzi, a badania wykazały, że suplementy z resweratrolem mogą chronić przed infekcjami wirusowymi, grzybiczymi i bakteryjnymi.
Ponadto resweratrol ma bardzo silne działanie antyoksydacyjne, dzięki czemu chroni przed wolnymi rodnikami atakującymi organizm - które uszkadzają komórki naszego ciała w procesie utleniania („antyoksydanty” chronią przed utlenianiem). Podczas utleniania różne wolne rodniki tlenu i azotu oraz nadtlenki lipidów powodują, że drobny składnik (cząsteczka) komórki staje się deficytowy w elektrony - elektron jest ujemnie naładowaną cząstką elementarną budującą cząsteczki, a cząsteczki (jak małe elementy Lego) budują komórki. Ponieważ wiadomo, że resweratrol występuje w ponad 90 różnych formach strukturalnych, może chronić przed niemal wszystkimi wolnymi rodnikami i nadtlenkami lipidów - dlatego uważa się go za bardzo silny przeciwutleniacz.
Ponieważ wolne rodniki zwiększają oznaki starzenia, przyspieszają proces starzenia, a także uszkadzają DNA (szczególnie skracanie tzw. regionu telomerów jest najbardziej związane ze starzeniem). Dlatego silny przeciwutleniacz resweratrol ma również właściwości przeciwstarzeniowe - dodatkowo wzmacnia to fakt, że resweratrol może wydłużać wspomniany region telomerowy.
Resweratrol może również wykazywać działanie przeciwnowotworowe, co potwierdzono w licznych badaniach na przestrzeni dekad. Prawdopodobnie działa na komórki nowotworowe podobnie jak na patogeny, tj. może pomagać zapobiegać ich podziałowi i sprzyjać śmierci komórek nowotworowych. Ponadto jego właściwości przeciwzapalne i antyoksydacyjne również wzmacniają działanie przeciwnowotworowe, ponieważ stan zapalny i produkcja wolnych rodników dodatkowo nasilają (lub mogą wywoływać) wzrost nowotworu. Co ciekawe, resweratrol oddziałuje również na DNA, które w największym stopniu definiuje nasze ciało, zwiększając tym samym proces autofagii, w którym nasz organizm trawi własne uszkodzone komórki (w tym komórki nowotworowe), oraz zwiększając produkcję wolnych rodników obok komórek nowotworowych, co również uszkadza komórki nowotworowe - jest to dokładne przeciwieństwo działania antyoksydacyjnego wspomnianego powyżej, więc jak to właściwie działa? Działanie resweratrolu zależy od dawki i miejsca; w wyższych dawkach bardziej prawdopodobne jest wywoływanie produkcji wolnych rodników - co okazuje się przydatne w walce z komórkami nowotworowymi, ale jest niepożądane u osób zdrowych. W niższych dawkach działa antyoksydacyjnie na zdrowe komórki i może wykazywać działanie prooksydacyjne (stymulujące produkcję wolnych rodników) wobec komórek nowotworowych - jest to zrównoważona odpowiedź, dlatego ważne jest stosowanie odpowiednich dawek.
Ze względu na swoje działanie fitoestrogenne (podobne do żeńskich hormonów płciowych) może wykazywać obiecujące działanie u osób z rakiem piersi.
Resweratrol może poprawiać metabolizm wapnia, który jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania mięśnia sercowego, zwiększając ilość wapnia dostępnego dla mięśnia sercowego, a jego właściwości antyoksydacyjne i przeciwzapalne mogą chronić przed wieloma chorobami układu sercowo-naczyniowego.
Może również chronić przed chorobami układu nerwowego oraz stymulować sprawność umysłową i pamięć, działając na mały „silnik” komórek, czyli mitochondria.
Resweratrol uznaje się za bezpieczny w dawce dziennej do 5 gramów, bez działań niepożądanych do 1 grama. Przy 2,5 grama w rzadkich przypadkach zaobserwowano niewielkie działania niepożądane, takie jak wymioty i biegunka, a u osób ze stłuszczeniem wątroby może dojść do pogorszenia wyników enzymów wątrobowych.
Dlatego zalecana dawka dzienna wynosi 500–1000 mg. Pacjenci z jakimkolwiek schorzeniem powinni skonsultować się z lekarzem przed jego przyjęciem.